filament

fiks

Fransızca fixe "bir yere veya şeye iliştirilmiş, sabit" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen fixus sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince figere, fix- "iliştirmek, tutturmak, sabitlemek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *dʰiHgʷ- (*dʰīgʷ-) biçiminden evrilmiştir.

fikstür

İngilizce fixture "1. sabit ve değişmez şey, 2. (sporda) duvara asılan karşılaşmalar listesi" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce fix "sabitlemek, kararlaştırmak" fiilinden +(t)ura ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Fransızca fixe "sabit" sözcüğünden alıntıdır.

fiktif

Fransızca fictif veya İngilizce fictive "itibari, sanal, suni" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince fingere, fig- "biçimlendirmek" fiilinden +(t)iv° ekiyle türetilmiştir.

fil

Arapça fyl kökünden gelen fīl فيل z "fil" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça ve Aramice/Süryanice aynı anlama gelen pīl פיל z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Akatça aynı anlama gelen pīlu veya pīru sözcüğü ile eş kökenlidir. Akatça sözcük Sanskritçe pīlu पीलु z "fildişi" sözcüğünden alıntıdır.

fil(o)+

Fransızca ve İngilizce philo+ "[bileşik adlarda] seven, sevgi" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca phílos φίλος z "1. sevilen, sevgili, 2. seven" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca philéō φιλέω z "sevmek" fiili ile eş kökenlidir.

filament
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Cumhuriyet - gazete, 1963]
Trevira için ilk maddeleri temin ederlerken filament ve staple (uzatma) ameliyeleri Bobingen'de tamamlanır.

Köken

İngilizce filament "ince çekilmiş tel, elyaf" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Geç Latince aynı anlama gelen filamentum sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince filum "iplik" sözcüğünden +ment° ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *gʷʰiH-(s-)lo- (*gʷʰī-(s-)lo-) biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *gʷʰiH- (*gʷʰī-) kökünden türetilmiştir.

Benzer sözcükler

filaman


15.08.2014
filantropi

Fransızca philantropie "insan sevgisi, yardımseverlik" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca phílos φίλος z "seven" ve Eski Yunanca ánthrōpos άνθρωπος z "insan" sözcüklerinin bileşiğidir.

filarmoni

Fransızca philharmonie "müzikseverlik (derneği)" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İngilizce aynı anlama gelen philharmony sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1813 London Philharmonic Society.)

filateli

Fransızca philatélie "pul koleksiyonculuğu" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1864 Georges Herpin, Fr. pul koleksiyoncusu.) Fransızca sözcük Eski Yunanca phílos φίλος z "seven" ve Eski Yunanca átelos άτελος z "vergisiz, harçtan muaf" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Yunanca sözcük Eski Yunanca têlos τῆλος z "harç, vergi" sözcüğünden a(n)+ önekiyle türetilmiştir. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *tél-os biçiminden evrilmiştir. ) Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *telh²- "kaldırmak, tartmak" biçiminden türetilmiştir. )

filatür

Fransızca filature "ipliklenme, iplik haline getirme" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince filare "iplik yapmak" sözcüğünden +(t)ura ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince fila "iplik, tel" sözcüğünden türetilmiştir.

filbahri

Türkiye Türkçesi fūl-i bahār "ilkbaharda çiçeklenen, yasemin gibi kokusu olan bitki, philadelphus" deyiminden evrilmiştir.