esen

esas

Arapça Ass kökünden gelen asās أساس z "temeller, kaideler" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça uss اسّ z "temel" sözcüğünün faˁāl vezninde çoğuludur.

esatir

Arapça sṭr kökünden gelen asāṭir أساطر z "efsaneler, mitoloji" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça usṭūra(t) اوسطورة z "efsane, eski zamanlara ilişkin fantastik anlatı" sözcüğünün afāˁil vezninde çoğuludur. Bu sözcük Aramice/Süryanice şṭārā שְתָרָא z "yazıcı, vakanüvis, tarih-kaydeden" sözcüğünden alıntıdır.

esbak

Arapça sbḳ kökünden gelen asbaḳ أسبق z "daha eski, en önceki veya çok önceki" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça sābiḳ "eski, önceki" sözcüğünün afˁal vezninde kıyas halidir.

esbap

Arapça sbb kökünden gelen asbāb أسباب z "yollar, sebepler, (mec.) mal mülk" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça sabab سبب z sözcüğünün afˁāl vezninde çoğuludur.

esef

Arapça Asf kökünden gelen asaf أَسَف z "üzüntü, pişmanlık" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça asifa أَسِفَ z "pişman oldu" fiili ile eş kökenlidir.

esen
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Uygurca Maniheist metinler, 900 yılından önce]
esenin bardımız esenin keltimiz [esenlikle gittik, esenlikle geldik]

Köken

Eski Türkçe esen "rahat, ferah" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Farsça ve Orta Farsça aynı anlama gelen āsān آسان z sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Bu sözcük Farsça ve Orta Farsça āsūdan, āsāy- آسودن, آساى z "dinlenmek, istirahat etmek" fiilinden +ā(n) ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için asayiş maddesine bakınız.

Ek açıklama

Türkçe makul bir etimolojisi yoktur. ▪ Doerfer, Türk. und Mong. Elementen im Neupersisch sf. 2:478 İrani alıntı olasılığı üzerinde durur; ▪ Gerard Clauson, An Etym. Dict. of Pre-Thirteenth Centu sf. 248 bu görüşe karşı çıkar.

Benzer sözcükler

esenlik


11.12.2015
eser

Arapça As̠r kökünden gelen aṯar أثر z "1. ayak izi, iz, 2. sanat eseri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça aṯara أثر z "aktardı" fiilinin faˁal vezninde türevidir.

esham

Arapça ashām أسهام z "oklar, paylar" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça shm kökünden gelen sahm "1. demir uçlu ok, 2. kurayla çekilen pay, özellikle eskiden ok döndürmek suretiyle çekilen kura" sözcüğünden türetilmiştir.

esin

Eski Türkçe esin "esinti, hafif rüzgâr" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe es- fiilinden Eski Türkçe +In ekiyle türetilmiştir.

esir1

Arapça Asr kökünden gelen asīr أسير z "tutsak" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen āsīr אָסִיר z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Akatça aynı anlama gelen asīru sözcüğü ile eş kökenlidir. Akatça sözcük Akatça esēru "ödeme talep etmek, haraç almak" fiilinden türetilmiştir.

esir2

Arapça As̠r kökünden gelen as̠īr "göğün dokuzuncu katı, yıldızlar katmanı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Eski Yunanca aithḗr αιθήρ z "gökyüzü, sema, yıldızlar katmanı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca aíthō αίθω z "yanmak, ışımak" fiilinden türetilmiştir.