elma

elim

Arapça Alm kökünden gelen alīm أليم z "acı veren, acıtan" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça alima أَلِمَ z "acı çekti, ağrıdı" fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.

elimine

Fransızca eliminer "dışlamak, dışarıda bırakmak" fiilinden alıntıdır. Fransızca fiil Geç Latince eliminare "kapı dışarı etmek" fiilinden alıntıdır. Bu sözcük Latince limen, limin- "eşik" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

elips

Fransızca ellipse, ellipt- "1. eksiklik, eksilme, 2. geometride bir şekil" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen éllipsis έλλιψις z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca elleípō ελλείπω, ελλιπ- z "eksik bırakmak" fiilinden +sis ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Eski Yunanca leípō, lip- λείπω, λιπ- z "eksik olmak" fiilinden en+ önekiyle türetilmiştir.

elit

Fransızca élite "seçkin, seçilmiş" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca élire "seçmek" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen eligere, elect- fiilinden evrilmiştir.

elli

Eski Türkçe elig veya ellig "50" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe elig "el" sözcüğü ile eş kökenli olabilir; ancak bu kesin değildir.

elma
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
alma [[Oğuzlarda elma. Türkler aynı anlama gelecek biçimde almıla der.]] Türkiye Türkçesi: elmacık [ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
elmacık: Uyluk kemiğinin başı. Her kemiğin yumru başı; yanak, gırtlak, çene elmacığı. (...) yer elması: şalgam ve patata gibi maruf kök.

Köken

Oğuzca aynı anlama gelen alma sözcüğünden evrilmiştir. Oğuzca sözcük Eski Türkçe almıla sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan al *mıla "«al renkli mıla»" sözcüğünden evrilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

Ek açıklama

Karş. Eski Yunanca mēlon/mālon, Latince mālum "elma". Bronz Çağında İç Batı Asya'dan dünyaya yayılan meyvenin adının çeşitli dillere ortak bir kaynaktan alınmış olması güçlü olasılıktır.

Benzer sözcükler

adem elması, elma şekeri, elmacık, yer elması


06.08.2019
elmas

Arapça ve Farsça almās ألماس z "değerli taşların en serti, elmas" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça almās "metallerin en serti, çelik" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Akatça elmēşu "değerli bir metal; parlak, parıldayan (tanrılara özgü bir sıfat)" sözcüğünden alıntıdır.

elsine

Arapça lsn kökünden gelen alsina(t) ألسنة z "diller" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça lisān لسان z "dil" sözcüğünün afˁila(t) vezninde çoğuludur.

elti

Orta Türkçe élti "evli kadın (saygı sözü)" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe élt- "götürmek, taşımak" fiilinden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

elvan

Arapça lwn kökünden gelen alwān ألوان z "1. renkler, suretler, 2. rengârenk, alaca" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça lawn لون z "renk, parıltı" sözcüğünün afˁāl vezninde çoğuludur.

elveda

Arapça wdˁ kökünden gelen al-wadāˁ الْوَدَاع z "vedalaşma, (Allah'a) ısmarlama" sözcüğünden alıntıdır.