devlet

develope

Fr développer 1. kabuktan veya torbadan çıkarmak, açmak [esk.], 2. geliştirmek, ortaya çıkarmak, 3. fotoğraf filmini banyo etmek EFr de+ voloppe tahıl kepeği, kabuk, torba

deviasyon

Fr déviation İng deviation yoldan ayrılma, sapma OLat deviatio a.a. OLat deviare yoldan sapmak +()tion Lat de+ via yol +()tion

devin|mek

<< TTü devin- kıpırdamak, didinmek +In- <<? TTü tepin- kıpırdamak, depreşmek

devir

Ar dawr دور z [#dwr faˁl msd.] 1. dönüş, döngü, 2. zaman, çağ Ar dāra دار zdöndü

devir|mek

<< ETü tevür- döndürmek, çevirmek, yuvarlamak << ETü *tegir- a.a.

devlet

"talih" [ Kutadgu Bilig, 1069]
yayıġ ol bu dawlat iter ham buzar / ne irsel turur terk irikse tezer [bu talih dönektir hem yapar hem bozar, kararsızdır, bıkarsa çabuk kaçar] [ Codex Cumanicus, 1303]
hormat duvlat dage baht bersin [itibar, mutluluk ve kısmet versin] [ Meninski, Thesaurus, 1680]
devlet: (...) Fortuna, prosperitas, felicitas, divitiae [talih, baht, mutluluk, zenginlik] & Regnum, imperium [hükümdarlık, egemenlik].

Ar dawla(t) دولة z [#dwl faˁla(t) mr.] 1. döngü, deveran, 2. kısmet, talih, baht, 3. servet, 4. iktidar, egemenlik Ar dāla دَالَ zdöndü, dolandı (özellikle felek, kısmet) (≈ Akad dālu dönmek, dolanmak )

Not: Arapça sözcüğün anlam evrimi Lat status 1. "talih, statü, servet," 2. "devlet" deyimine paraleldir. Hükümdarın sahip olduğu bir niteliğin adı iken soyut anlam kazanmıştır. • Ar/Fa dūl "kova", dūlāb "dolap" eş kökenlidir.

Benzer sözcükler: devletçilik, devleteyn, devlethane, devletlu, devletperest

Bu maddeye gönderenler: dolap (tülbent), düvel, tedavül


11.06.2015
devran

Ar dawarān دوران z [#dwr faˁalān msd.] 1. (sürekli ve tekrarlanan bir şekilde) dönme, dönüp durma, döngü, 2. mec. çağ, felek Ar dāra دار zdöndü

devre

Ar dawra(t) دورة z [#dwr faˁla(t) mr.] bir dönüş, döngü, dönem Ar dāra دَارَ zdöndü

devridaim

§ Ar dawr دور zdöngü Ar dāˀim داىٕم zdevam eden, sürekli

devrim

TTü devir- +Im

devriye

Ar dawr دور zdönme, dolanma +īya(t)1