del|mek

dekor

Fransızca décor "ziynet, süs" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince decus, decor- "1. zerafet, terbiye, uygun davranış, 2. ziynet, süs" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *déḱ-o-s biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *deḱ- "benimsemek, öğrenmek" kökünden türetilmiştir.

dekovil

Fransızca decauville "dar demiryolu hattı" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1889 Paris Sergisi.) Fransızca sözcük Paul Decauville "Fransız mühendis (1846-1922)" özel adından türetilmiştir.

dekstroz

Fransızca ve İngilizce dextrose "glikozun türevi olan bir şeker" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince dexter "sağ" sözcüğünden +ose ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *deḱs- "sağ, güney" biçiminden evrilmiştir.

dekupaj

Fransızca découpage "kesip parçalara ayırma" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca découper "kesip ayırmak" fiilinden +age ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Fransızca couper "kesmek" fiilinden de+ önekiyle türetilmiştir.

dekuple

Fransızca découpler "çift olan bir şeyi ayırmak" fiilinden alıntıdır. Fransızca fiil Fransızca coupler "çift kılmak, çift koşmak" sözcüğünden de+ önekiyle türetilmiştir.

del|mek
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Orhun Yazıtları, 735]
üze teŋri basmasar asra yer telinmeser [üstte gök basmasa, altta yer delinmese] Eski Türkçe: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
er tām teldi [adam duvarı deldi]

Köken

Eski Türkçe tel- "delmek" fiilinden evrilmiştir.

Benzer sözcükler

deldirmek, delinmek

Bu maddeye gönderenler

delgeç, delgi, delik, deş-, kardelen


09.09.2015
delalet

Arapça dll kökünden gelen dalāla(t) دلالة z "yol gösterme, işaret etme, delil olma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça dalla دَلَّ z "gösterdi, işaret etti" fiilinin faˁāla(t) vezninde masdarıdır.

delege

Fransızca délegué "yetkilendirilmiş kimse, murahhas" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen delegatus sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince delegare "yetkilendirmek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Latince fiil Latince lēgare "sözleşmek, görev vermek" fiilinden de+ önekiyle türetilmiştir. Latince fiil Latince lex, leg- "yasa" sözcüğü ile eş kökenlidir.

delete

İngilizce delete "(yazılmış veya çizilmiş bir şeyi) silmek" fiilinden alıntıdır. İngilizce fiil Latince deletus "silinmiş" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince delere "silmek" fiilinden türetilmiştir.

delgeç

Türkiye Türkçesi del- fiilinden Yeni Türkçe +(g)Aç ekiyle türetilmiştir.

delgi

Türkiye Türkçesi del- fiilinden Yeni Türkçe +gU ekiyle türetilmiştir.