düver

düt|mek

Türkiye Türkçesi düdükle- fiilinden evrilmiştir.

düttürü

Türkiye Türkçesi düttür- fiilinden türetilmiştir.

düve

Eski Türkçe tüge "buzağının büyüğü, dana" sözcüğünden evrilmiştir.

düvel

Arapça dwl kökünden gelen duwal دول z "devletler" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça dawla(t) دولة z sözcüğünün fuˁal vezninde çoğuludur.

düven

Yeni Yunanca dukánion δουκάνιον z "ekini kabuğundan ayırmak için kullanılan cihaz, düven" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen tykánē τυκάνη z sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca týkos τύκος z "taşçı keskisi, balta" sözcüğünden türetilmiştir.

düver
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"kalın direk, mertek" [ anon., Kısas-ı Enbiya terc., 1390 yılından önce]
ol köşk içinde dört biŋ düger var idi altundan [ Hinduşah b. Sançar, Sıhahu'l-Acem, 1469]
farsab [Fa.]: kapu ve düger ağacı

Köken

Yeni Yunanca dokárion δοκάριον z sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Yeni Yunanca dokós δοκός z "kalın direk, mertek" sözcüğünün küçültme halidir. Bu sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen dokós veya dokíon sözcüğünden evrilmiştir. Yunanca sözcük Eski Yunanca dékomai δέκομαι z "üstüne almak, kabul etmek" fiilinden türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *deḱ- "almak, kabul etmek" kökünden evrilmiştir.

Daha fazla bilgi için dogma maddesine bakınız.


27.01.2018
düyun

Arapça dyn kökünden gelen duyūn ديون z "borçlar" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça dayn دين z "borç" sözcüğünün fuˁūl vezninde çoğuludur. Bu sözcük Arapça dāna دَانَ z "1. borç aldı, borç verdi, 2. yargıladı, hükmü altında aldı" fiilinin tekilidir.

düz

Eski Türkçe tüz "barışık, uyumlu, düzenli, düzgün" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe tüz- "sıraya koymak, dizmek, düzenlemek" fiili ile eş kökenlidir.

düz|mek

Eski Türkçe tüz- "düzenlemek, doğrultmak" fiilinden evrilmiştir.

düzel|mek

Orta Türkçe düz sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +Al- ekiyle türetilmiştir.

düzen

Türkiye Türkçesi düze- "düzeltmek, düzenlemek" fiilinden Türkiye Türkçesinde +In ekiyle türetilmiştir.