düldül

düğme

Eski Türkçe tügme "düğüm" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe tüg- "bağlamak, düğümlemek" fiilinden Eski Türkçe +mA ekiyle türetilmiştir.

düğüm

Eski Türkçe tügün "düğüm" sözcüğü ile eş kökenlidir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe tüg- "bağlamak, düğümlemek" fiilinden Eski Türkçe +Im ekiyle türetilmiştir.

düğün

Eski Türkçe tügün "düğüm, akit" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe tüg- "bağlamak, düğümlemek" fiilinden Eski Türkçe +In ekiyle türetilmiştir.

dük

Fransızca duc veya İtalyanca duca "1. komutan, başbuğ, 2. bir soyluluk unvanı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince dux, duc- "kömutan, Roma ordularında bir askeri rütbe" sözcüğünden evrilmiştir. Latince sözcük Latince dūcere "yöneltmek, yönetmek, önder olmak" fiilinden türetilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *dewk- biçiminden evrilmiştir.

dükkân

Arapça dkn kökünden gelen dukkān veya dukān دكّان/دكان z "platform, seki, tezgâh, özellikle çarşı içinde satış yeri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice dūkanā דוכנא z "platform, seki" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Akatça aynı anlama gelen dakkannu sözcüğünden alıntıdır. Akatça sözcük Sumerce dagana "bir tür tezgâh veya platform" sözcüğünden alıntıdır.

düldül
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"Hz. Ali'nin katırı" [ Dede Korkut Kitabı, 1400? yılından önce]
Şāh-ı merdān ˁAlinüŋ Düldülinüŋ eyeri ağaç "kötü at, külüstür otomobil" [ Cumhuriyet - gazete, 1955]
'Benim Düldül şurada' diyordu ... bindiğimiz külüstür otomobili

Köken

Arapça dl kökünden gelen duldul دلدل z "1. oklu kirpi, 2. Hz. Ali'nin katırının adı" sözcüğünden alıntıdır.


24.08.2017
dülger

Farsça durūdgar veya durūgar دروگر z "marangoz, biçici" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça durūd درود z "1. biçilmiş, kesilmiş, 2. biçilmiş ağaç, kereste" (NOT: Bu sözcük Farsça durūdan درودن z "biçmek, kesmek" fiilinden türetilmiştir. ) ve Farsça gar veya kar گر/كر z "yapan" sözcüklerinin bileşiğidir.

dümbelek

Arapça ve Farsça tabl طبل z "davul" sözcüğünden türetilmiştir.

dümbük

Farsça tambuk تنبك z "davul, dümbelek, tulum (çalgı)" sözcüğü ile eş kökenlidir. Farsça sözcük Türkiye Türkçesi tablek veya deblek "dümbelek" sözcüğü ile eş kökenli olabilir; ancak bu kesin değildir.

dümdar

Farsça dumdār دمدار z "kuyruklu, kuyruk tutan" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça ve Orta Farsça dumb "kuyruk" sözcüğünden türetilmiştir.

dümen

Venedikçe timón "gemi dümeni [İtalyanca timone]" sözcüğünden alıntıdır. (Kaynak: Kahane & Tietze, The Lingua Franca in the Levant sf. §650) Venedikçe sözcük Latince tēmō "at arabasının oku" sözcüğünden alıntıdır. (Kaynak: Ernout & Meillet, Dict. etym. de la langue latine sf. 1200)