cevaz

cesur

Arapça csr kökünden gelen casūr جسور z "girişken, gözüpek, atak" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça casara جسر z "dereyi geçti, tehlikeye atıldı" fiilinin faˁūl vezninde ismi mübalağasıdır.

cet

Arapça cdd kökünden gelen cadd جدّ z "dede, ata" sözcüğünden alıntıdır.

cetvel

Arapça cdl kökünden gelen cadwal جدول z "1. küçük akarsu, kanal, 2. mec. düz çizgi, çizgili liste veya tablo" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça cadala جَدَلَ z "burdu, ip ördü, gerdi" fiilinden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

cevahir

Arapça cwhr kökünden gelen cawāhir جواهر z "cevherler, kıymetli taş ve mineraller" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça cawhar جوهر z sözcüğünün faˁālil vezninde murabba (dörtlü) çoğuludur.

cevap

Arapça cwb kökünden gelen cawāb جواب z "yanıt" sözcüğünden alıntıdır. (NOT: Arapça sözcük Arapça acāba أجاب z "yanıtladı" fiili ile eş kökenlidir. ) Bu sözcük Arapça cāba جاب z "(karşı tarafa) geçti, aştı" fiilinin (IV) fiilidir.

cevaz
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Selanikli Mustafa Ef., Tarih-i Selanikî, 1600]
Allâhu taˁâlâ saklaya diyüp, katˁâ cevâz göstermeyüp, rızâsı yoğiken

Köken

Arapça cwz kökünden gelen cawāz جواز z "aşma, aşım, geçit, geçiş izni" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça cāza جَازَ z "geçti, aştı" fiilinin faˁāl vezninde masdarıdır.

Bu maddeye gönderenler

caiz, icazet, mecaz, tecavüz (mütecaviz), tecviz


09.09.2017
cevelan

Arapça cwl kökünden gelen cawlān جولان z "dönme, dolaşma, dolanma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça cāla جَالَ z "döndü, dolandı" fiilinin faˁlān vezninde masdarıdır.

cevher

Arapça cwhr kökünden gelen cawhar جوهر z "mücevher, değerli madde, öz" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen gawhar veya gōhar sözcüğünden alıntıdır.

cevir

Arapça cwr kökünden gelen cawr جور z "sapma, haksızlık, zulüm" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça cāra جَارَ z "saptı, doğru yoldan ayrıldı" fiilinin faˁl vezninde masdarıdır.

ceviz

Arapça cawz جوز z "malum ağaç ve sert kabuklu meyvesi, juglans regia" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen gawz veya gōz sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İbranice ve Aramice/Süryanice aynı anlama gelen egōz אֶגוּז z sözcüğü ile eş kökenlidir.

cevşen

Arapça ve Farsça cwşn kökünden gelen cawşan جوشن z "zırh, özellikle örme zırh" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Farsça cawş جوش z "zincir baklası, halka" sözcüğünün murabba (dörtlü)üdür.