bilumum

billahi

Arapça bi-llāhi بالله z "Allah ile" sözcüğünden alıntıdır.

billboard

İngilizce billboard "ilan tahtası" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce bill "ilan, afiş, yazılı kâğıt" (NOT: Bu sözcük Fransızca aynı anlama gelen bille1 sözcüğünden alıntıdır. ) ve İngilizce board "kesilmiş tahta, tabla, panel" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: İngilizce sözcük Germence aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *bordom biçiminden evrilmiştir. )

billur

Arapça billawr veya billūr بلّور z "kristal" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen bīlūr veya bīrūliyā بيلور z sözcüğünden alıntıdır. (Kaynak: Desmond Durkin-Meisterernst, Dictionary of Manichaean Middle Persian and Parthi sf. 122) Bu sözcük Eski Farsça yazılı örneği bulunmayan *vilūrya biçiminden evrilmiştir. Eski Farsça biçim Sanskritçe vāiḍūrya "bir tür mücevher, kristal" sözcüğünden alıntıdır.

bilmece

Türkiye Türkçesi bil- fiilinden Türkiye Türkçesinde +mAcA ekiyle türetilmiştir.

bilmukabele

Arapça bi'l-muḳābala(t) بِالمقابلة z "karşılık olarak" sözcüğünden alıntıdır.

bilumum
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
ˁalelˁumūm [ TDK, Türkçe Sözlük, 1. Baskı, 1945]
bilûmum: Bütün, hep, kamu.

Köken

Arapça bi'l-ˁumūm بالعموم z "genellikle, genel olarak" sözcüğünden alıntıdır.

Daha fazla bilgi için bi+1, umum maddelerine bakınız.


05.09.2017
bilye

İtalyanca biglia "topçuk, bilye" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük Fransızca aynı anlama gelen bille sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Germence bir sözcükten alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir.

bimar

Farsça bīmār بيمار z "hasta" sözcüğünden alıntıdır.

bims

Almanca Bims "sünger taşı, ponza" sözcüğünden alıntıdır. Almanca sözcük Latince aynı anlama gelen pumex, pumic- sözcüğünden alıntıdır.

bin|mek

Eski Türkçe bin- veya min- "ata binmek" fiilinden evrilmiştir.

bin1

Eski Türkçe bıŋ veya mıŋ veya miŋ "1000" sözcüğü ile eş kökenlidir.