beliğ

belediye

Arapça (umūr) al-baladīya(t) بلدى z "kent işleri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça bld kökünden gelen balad بَلَد z "şehir, devlet" sözcüğünün nisbet halidir.

belen

Türkiye Türkçesi beleŋ "yokuş, dağ" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe bél "dağ geçidi" sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

beler|mek

Türkiye Türkçesi bel bel "gözlerini aşırı ölçüde açarak" deyiminden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

beleş

Arapça bilā şayˀ بلا شيء z "karşılıksız, bedava" deyiminden alıntıdır.

belge

Moğolca belge "resmi alamet, damga" sözcüğü ile eş kökenlidir. Moğolca sözcük Eski Türkçe belgü "işaret, alamet" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *bel- "?" biçiminden Eski Türkçe +gU ekiyle türetilmiştir.

beliğ
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Seyf-i Sarayî, Gülistan tercümesi, 1391]

Köken

Arapça blġ kökünden gelen balīġ بليغ z "yetkin, belagat sahibi" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça balaġa بَلَغَ z "ulaştı, yetişti" fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.

Daha fazla bilgi için belagat maddesine bakınız.


30.08.2017
belir|mek

Eski Türkçe belgür- "meydana çıkmak, belli olmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe belgü "işaret, alamet" sözcüğünden Eski Türkçe +(g)Ur- ekiyle türetilmiştir.

belirle|mek

Türkiye Türkçesi belir- fiilinden Yeni Türkçe +lA- ekiyle türetilmiştir.

belirti

Türkiye Türkçesi belirt- fiilinden Yeni Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir.

belit

Yeni Türkçe yazılı örneği bulunmayan *bel- fiilinden Yeni Türkçe +Ut ekiyle türetilmiştir.

belki

Farsça bal ki بل كه z "hatta, o kadar ki" deyiminden alıntıdır.