bülent

bük|mek

Eski Türkçe bük- "iki büklüm olmak, midesi bulanmak, boğulmak [geçişsiz fiil]" fiilinden evrilmiştir.

bükey

Türkiye Türkçesi bük- fiilinden Yeni Türkçe +(g)Ay ekiyle türetilmiştir.

büklüm

Türkiye Türkçesi bükül- fiilinden Türkiye Türkçesinde +Im ekiyle türetilmiştir.

bükün

Türkiye Türkçesi bük- fiilinden Yeni Türkçe +In ekiyle türetilmiştir.

bülbül

Arapça blbl kökünden gelen bulbul بلبل z "ötücü bir kuş, luscinia" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça balbala بلبل z "«blbl» sesi çıkardı" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük ses yansımalı sözcüğünden türetilmiştir.

bülent
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
boyu anuŋ-çün bülend olmış-ıdı [ Mercimek Ahmed, Kâbusname terc., 1432]
ve bülend-himmet ol, kūçek-naẓar olma [yüksek gönüllü ol, küçük görüşlü olma]

Köken

Farsça ve Orta Farsça buland بلند z "yüksek" sözcüğünden alıntıdır. (NOT: Farsça sözcük Avesta (Zend) dilinde barəzant- "yükselen, yüksek" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde barəz- "yüksek" sözcüğünden +and ekiyle türetilmiştir.)

Daha fazla bilgi için balâ maddesine bakınız.

Ek açıklama

Karş. Kürtçe (Kurmanci) bilind (aynı anlamda). Buna karşılık berz (aynı anlamda), arkaik /rz/ sesini korur.


11.12.2015
bülten

Fransızca bulletin "kısa rapor, bildiri" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca bulletino sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Geç Latince bulla "1. yuvarlak şey, top, mühür mumuyla yapılan damga, 2. mühürlü belge, ferman" sözcüğünün küçültme halidir.

büluğ

Arapça blġ kökünden gelen bulūġ بلوغ z "ulaşma, yetişme, yetişkin olma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça balaġa بَلَغَ z "ulaştı, yetişti" fiilinin fuˁūl vezninde masdarıdır.

bülük

çocuk dilinden türetilmiştir.

bünyan

Arapça bny kökünden gelen bunyān بنيان z "duvar, yapı, bina, stüktür, bünye" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça banā بنا z "yaptı, bina etti" fiilinin fuˁlān vezninde masdarıdır.

bünye

Arapça bny kökünden gelen bunya(t) بنية z "yapı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça banā بنا z "yaptı, inşa etti" fiilinin fuˁla(t) vezninde ismi merresidir.