agav

aftos

Yunanca avtós αυτός z "eril üçüncü tekil şahıs zamiri, o (erkek)" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca autós αυτός z "kendi" sözcüğünden türetilmiştir.

afyon

Arapça āfyūn آفيون z "afyon" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen ópion όπιον z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca ópos όπος z "özsuyu, reçine, özellikle afyon özü" sözcüğünden +ion ekiyle türetilmiştir. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *sokʷo-s "özsuyu, reçine" biçiminden evrilmiştir.

agâh

Farsça ve Orta Farsça ākāh آگاه z "uyanık, aymış" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen ā-kāsa sözcüğü ile eş kökenlidir. (Kaynak: Christian Bartholomae, Altiranisches Wörterbuch sf. 459) Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde kas- "görmek, fark etmek" fiilinden türetilmiştir.

aganigi

Türkiye Türkçesi ana sözcüğünden türetilmiştir.

agat

Fransızca agate "yarı değerli bir taş, akik" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca aynı anlama gelen agata veya agatha sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Eski Yunanca aχátēs αχάτης z "Sicilya'da bu mineralin bulunduğu bir ırmak, a.a." sözcüğünden alıntıdır.

agav
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Meydan-Larousse, 1969]
agave

Köken

Fransızca ve İngilizce agave "Amerika kökenli bir kaktüs cinsi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Agauē "Yunan mitiolojisinde bir şahsiyet" özel adından alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca agauós αγαυός z "soylu, seçkin" sözcüğünden alıntıdır.


29.07.2021
agitprop

Rusça agitprop "ajitasyon ve propaganda, Rus Komünist Partisi Merkez Komitesinin bir şubesi" sözcüğünden alıntıdır. Rusça sözcük Rusça agitátsia "ajitasyon" ve Rusça propagánda sözcüklerinin bileşiğidir.

aglomera

Fransızca agglomérat "yığıntı, karışık dolgu malzemesi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca agglomérer "katışık bir kütle yapmak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen ad-glomerare fiilinden alıntıdır. Latince fiil Latince glomus, glomer- "top, kütle" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir. Latince sözcük Latince aynı anlama gelen globus sözcüğü ile eş kökenlidir.

aglütinasyon

Latince agglutinatio sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince agglutinare "zamkla yapıştırmak" fiilinden +(t)ion ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince gluten, glutin- "zamk, tutkal" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir. Latince sözcük Fransızca ve İngilizce agglutination "zamkla yapıştırma, dilbilinde basit bileşenleri ardarda ekleyerek bileşik kelimeler yapma" sözcüğünden alıntıdır.

agnostik

Fransızca agnostique "bilmezci, tanrının bilinemeyeceğini savunan kimse" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İngilizce aynı anlama gelen agnostic sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1870 T. H. Huxley, İng. düşünür (1825-1895).) Bu sözcük Eski Yunanca gnōstikós γνωστικός z "bilen, bilgisi olan" sözcüğünden a(n)+ önekiyle türetilmiştir. Yunanca sözcük Eski Yunanca gignōskō, gnō- γιγνωσκω, γνω- z "bilmek" fiilinden +istik° ekiyle türetilmiştir.

agora

Eski Yunanca agorá veya agýris αγορά/αγύρις z "toplanma yeri, kamuya ait açık alan, meydan, çarşı" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca ageírō αγείρω z "toplanmak" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₂ger- (ager-) "toplanmak, toplu halde olmak, sürü, güruh" kökünden türetilmiştir.