çapraz

çapaçul

§ Fa çapān چپان zeski püskü, yırtık pırtık Fa çūl چول zçul, kaba kumaş

çapak

≈ ETü çalpak kir, pislik, karışık şey ETü *çalp- vurmak, alaca kılmak +(g)Ak

çapari

~? Ven *ciaparìn olta Ven ciapàr tutmak, balık tutmak [İt chiappare]

çapkın

<< OTü çapġun hızlı koşan (at), akın, saldırı OTü çap- hızlı gitmek, akın etmek +gIn

çapraş|mak

TTü çapar/çaparız karışık, çapraşık +Iş- TTü çap- vurmak, çalmak

çapraz

"sağ sol" [ anon., Ferec ba'd eş-şidde, <1451]
iki üç χāṣekīyle oturup çebü rāst [sağa sola] bakarlarıdı, Şaṭ temāşāsın éderleridi. "... düğme" [ Lugat-i Halimi, 1477]
Çep ü rāst, ˁāmme tahrif édüp çapraz dérler. Ekser ibrişim kılābelerinde istiˁmāl olınur ve kemer demürlerinde istiˁmāl olınur. [ Selanikli Mustafa Ef., Tarih-i Selanikî, 1600]
libās-i mātem-pūşīde çep-rāstlu siyeh aṭlas birle [düğmeli siyah atlastan matem giysisi ile] çapraz bulmaca [ Cumhuriyet - gazete, 1950]
gazetelerde çıkan çapraz bulmaca çapraz ateş [ Cumhuriyet - gazete, 1967]
Başkan Kennedy çapraz ateş altında kalmıştır.

Fa çap-rāst چپ راست z«sol-sağ», zıt yönlerde gidip gelen, diyagonal, karşılıklı § Fa çap چپ zaykırı, sol (Fa çapīdan چپيدن zdönmek, sapmak ) Fa rāst راست zdüz, sağ

 rast

Not: Aynı sözcük Türkçede paçarız "zor, aykırı" şeklinde kullanılırdı. Güncel dilden kaybolmuştur.

Benzer sözcükler: çaparız, çaprast, çapraz ateş, çapraz bulmaca, çaprazlama, paçarız


14.11.2019
çapul

OTü çapağul akıncı OTü çap- koşmak, dörtnala gitmek, akın etmek +AgUl

çaput

<< ETü çapġut örme giysi ETü çap- vurmak? +Ut

çar1
çar2

Rus tsar imparator, kayzer, Rus hükümdarı 4. İvan'ın 1547'de benimsediği ünvan Lat caesar imparatorluk sıfatlarından biri

çar3 naçar

Fa nāçār çare değil § Fa çār çare