âmin1

amfora

Fransızca amphore "iki kulplu küp veya testi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen amphoreús veya amphiphoreús αμφορεύς/αμφιφορεύς z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca phérō φέρω z "taşımak" fiilinden amphi+ önekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *bʰer-¹ "taşımak, getirmek" biçiminden evrilmiştir.

amigdala

Yeni Latince amygdala "beyinde badem şeklinde bir organ" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Eski Yunanca amygdálē ἀμυγδάλη z "badem" sözcüğünden alıntıdır.

amigo

İspanyolca amigo "arkadaş" sözcüğünden alıntıdır. İspanyolca sözcük Latince amicus "sevgili, dost, arkadaş" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince amare "sevmek" fiilinden +ic° ekiyle türetilmiştir.

amik

Arapça ˁmḳ kökünden gelen ˁamīḳ عميق z "derin" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁamuḳa عمق z "derin idi" fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.

amil

Arapça ˁml kökünden gelen ˁāmil عامل z "1. işleyici, sanatkâr, 2. etken, faktör" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁamala عمل z "işledi, eyledi" fiilinin fāˁil vezninde etken fiil sıfatııdır.

âmin1
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Nasırüddin Rabguzi, Kısasü'l-Enbiya, 1310]
olar kamuğ âmin téyü kılıçğa boyun sundılar [onlar hepsi amin deyip kılıca boyun uzattılar]

Köken

Arapça āmīn آمين z "dua sözü" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük İbranice ve Aramice/Süryanice āmēn אָמֵן z "«öyledir» (dua sözü)" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İbranice ve Aramice/Süryanice ˀāmen אָמֵן z "emin ve sadık olma" sözcüğü ile eş kökenlidir.

Daha fazla bilgi için emanet maddesine bakınız.

Ek açıklama

#ˀmn kökü Arapça ve İbranicede ortak olmakla birlikte dua sözü olarak kullanılan āmīn İbranice veya Aramcadan alıntıdır.


02.07.2019
amin2

Fransızca amine "kimyada bir bileşik" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince ammonia sözcüğünden +in° ekiyle türetilmiştir.

amip

Fransızca amibe "tek hücreli bir canlı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca amoibḗ αμοιβή z "değişken" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca ameíbō αμείβω z "değişmek" fiilinden türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₂mei̯gʷ- (*amei̯gʷ-) "hal değiştirmek" biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *mei̯-¹ "geçmek, devinmek, değişmek" kökünden türetilmiştir.

amir

Arapça Amr kökünden gelen āmir آمر z "emreden" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça amara "emretti" fiilinin fāˁil vezninde etken fiil sıfatııdır.

amira

Ermenice amira ամիրա(յ) z "Osmanlı devletinde Ermeni cemaat yöneticilerinin unvanı" sözcüğünden alıntıdır. Ermenice sözcük Arapça ve Türkiye Türkçesi amīr أمير z "bey, emir" sözcüğünden alıntıdır.

amiral

Fransızca amiral "Arap komutanı, Haçlı komutanı [11. yy], deniz komutanı [13. yy]" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince aynı anlama gelen amiralius sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Arapça amīr al- أميرعالى z "... komutanı" deyiminden alıntıdır.