Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi
Nişanyan Sözlük Android Uygulaması

od

obua

Fransızca hautbois "bir çalgı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca haut "yüksek" (NOT: Bu sözcük Latince aynı anlama gelen altus sözcüğünden evrilmiştir. ) ve Latince bois "tahta, tahta çalgı" sözcüklerinin bileşiğidir.

obur

Farsça awbār "gürültüyle yiyen, yalayıp yutan" sözcüğünden alıntıdır.

obüs

Fransızca obus "top mermisi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Almanca Haubitze "ağır gülle atan bir tür top" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Çekçe houfnice "taş fırlatan, katapult" sözcüğünden alıntıdır.

ocak

Eski Türkçe oçak "ateş yakılan yer" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *ōt-çak sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Türkçe ōt "ateş" sözcüğünden Eski Türkçe +çAk ekiyle türetilmiştir.

ocakbaşı
od
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Orhun Yazıtları, 735]
biriki bodunı ot suw kılmadım [birleşmiş halkı ateşle su kılmadım]

Köken

Eski Türkçe ōt "ateş" sözcüğünden evrilmiştir.

Bu maddeye gönderenler

ocak (ocakbaşı), oda (otağ), odak, odun


09.09.2015
od(o)+

Fransızca ve İngilizce odo+ veya hodo+ "[bileşik adlarda] yol" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca ʰodós ὁδός z "yol" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *sod-o- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *sed-2 "gitmek" kökünden türetilmiştir.

oda

Eski Türkçe otaġ "ocak, konut, çadır" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe ota- "ateş yanmak, duman tütmek" fiilinden Eski Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Türkçe ōt "ateş" sözcüğünden Eski Türkçe +(g)A- ekiyle türetilmiştir.

odak

Türkiye Türkçesi od "ateş" sözcüğünden Yeni Türkçe +Ak ekiyle türetilmiştir.

odeon

Eski Yunanca oideîon ᾠδεῖον z "konser salonu, küçük tiyatro" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca oidḗ ᾠδή z "şarkı" sözcüğünden +ion ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca aeídeō αείδεω z "şarkı söylemek, terennüm etmek" fiilinin fiilden türetilmiş isimidir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *əweid- "söylemek" biçiminden evrilmiştir.

odi(o)+

Fransızca ve İngilizce audio+ "[bileşik adlarda] işitme" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Latince audire "işitmek" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *au-dh-yo- "duyu-verme, kulak koyma" biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *au-4 "duymak" kökünden türetilmiştir.