Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi

kravat

kraniyum

Latince cranium "kafa, kafatası" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen kránion κράνιον z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca kára κάρα z "kafa" sözcüğünün küçültme halidir. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *ker-1 "kafatası, boynuz" kökünden türetilmiştir.

krank şaft

İngilizce crank shaft "mekanikte dik açılı aks" deyiminden alıntıdır. İngilizce deyim Eski İngilizce crincan "bükmek, kırmak" fiilinden evrilmiştir.

+krasi

Fransızca +cratie veya İngilizce +cracy "[bileşik adlarda] iktidar" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen krateía -κρατεία z sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca krátēs -κράτης z "egemen, muktedir" sözcüğünden +ia ekiyle türetilmiştir.

+krat

Fransızca +crate veya İngilizce +crat "[bileşik adlarda] güçlü, muktedir" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca +kratēs -κρατης z "güçlü, sert, yiğit" parçacığından alıntıdır. Yunanca parçacık Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *krtes- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *kar- "sert" kökünden türetilmiştir.

krater

Fransızca cratère "yanardağ çukuru" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince crater "kâse, yanardağ çukuru" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca kratḗr κρατηρ z "bir tür uzun boyunlu kâse" sözcüğünden alıntıdır.

kravat
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed Rasim, Şehir Mektupları, 1897]
kalıplı bir fes, bildiğim gustoda bir yakalık, sevdiğim tarzda bir kravat

Köken

Fransızca cravate "boyunbağı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Croate "Hırvat" özel adından türetilmiştir.

Ek açıklama

30 Yıl Savaşları (1618-1648) döneminde Fransız ordusundaki Hırvat paralı askerlerin giydiği boyunbağından.


05.07.2012
kravl

İngilizce crawl "sürünme, bir yüzme stili" sözcüğünden alıntıdır.

kreasyon

Fransızca création "yaratma, yaratış" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen creatio sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince creare "(bitki veya hayvan) doğurmak, yetiştirmek, besleyip büyütmek" fiilinden +()tion ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *krē-ya- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *ker-3 "büyümek veya büyütmek" kökünden türetilmiştir.

kreatif

Fransızca créatif "yaratıcı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen creativus sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince creare "yaratmak" fiilinden +()tiv° ekiyle türetilmiştir.

kredi

Fransızca crédit "1. inanç, güven, itibar, 2. güvene istinaden borçlanma" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince creditum "emanet" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince credere "emanet etmek, güvenmek, inanmak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatı nötrüdür. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *kred-dhə- "kalp-koymak" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *kerd- "kalp" sözcüğünden türetilmiştir.

kredibilite

Fransızca credibilité veya İngilizce credibility "inandırıcılık, güvenilirlik, itibar" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince credibilis "inanılır, muteber" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince credere "inanmak" fiilinden +()bilis ekiyle türetilmiştir.