Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi
Nişanyan Sözlük Android Uygulaması

iyi

ivaz

Ar ˁiwaḍ عِوَض z [#ˁwḍ] bedel, tazminat Ar ˁāḍa عَاضَ zbedel saydı, bedel olarak ödedi

ivedi

ETü/TTü iv- acele etmek +dU

+iyatr

Fr +iatre [bileşik adlarda] doktor, tabip EYun iatrós ιατρός zdoktor, tabip EYun iáomai ιάομαι ztedavi etmek, derman olmak +tēr

+iyatri

Fr +iatrie İng +iatry [bileşik adlarda] doktorluk, tabiplik EYun iatreía ιατρεία za.a.

iye

<< ETü idi sahip, malik, efendi

iyi

ETü: edgü [ Orhun Yazıtları, 735]
özüŋ edgü körteçi seŋ ebiŋe kirteçi [sen iyilik göreceksin evine gireceksin] KTü: eygi [ Codex Cumanicus, 1303]
bonus - Tr: yaksi vel eygi [yahşi, iyi] TTü: eyü [ Meninski, Thesaurus, 1680]
eyü: yaχşi, güzel, melih, χayr, tayyib. (...) Eyülik: Bonitas.

<< ETü edgü fayda (isim), faydalı, iyi (sıfat) ETü ét- düzenlemek, hazırlamak, yarar kılmak +gU

 et-

Not: TTü /d/ > /y/ evrimi ve sonseste /ü/ > /i/ assimilasyonu tipiktir. Lehçelerde edgü, eygü, eygi, eyü, eyi biçimleri görülür. • Özgün anlamı Lat perfectus "tam-edilmiş, mükemmel", Yun ómorphos "biçimlendirilmiş, güzel", ETü tükel "tamamlanmış, mükemmel" ile paralel yapıdadır.

Benzer sözcükler: iyicil, iyileşmek, iyileştirmek, iyilik, iyiliksever

Bu maddeye gönderenler: epeyi, eyvallah, iyimser, peki


22.09.2017
iyimser

YTü iyimse- iyiye yormak +()r TTü iyi +ImsA-

iyon

YLat ion artı veya eksi elektrik yüklü atom (İlk kullanım: 1834 Michael Faraday, İng. fizikçi.) EYun iōn ιών zgiden EYun ʰíēmi, i- ἱήμι zgitmek, yol almak << HAvr *ei- a.a.

iyot

Fr iode bir element (İlk kullanım: 1812 Joseph Louis Gay-Lussac, Fr. kimyacı.) EYun iodḗ ιοδή zmenekşe rengi EYun íon, iod- ίον, ιοδ- zmenekşe

iz

<< ETü iz ayak izi, yara izi ETü *i-/*iy- yürümek, gitmek +Uz

iz(o)+

Fr/İng iso+ [bileşik adlarda] eş, aynı EYun īsos ίσος zeşit, aynı