Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi
Nişanyan Sözlük Android Uygulaması

doku|mak

doksan

Eski Türkçe tokson "90" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe tokuz on sözcüğünden evrilmiştir.

doktor

Fransızca docteur "1. üniversitede hocalık beratına sahip kimse, doktora sahibi, 2. diplomalı tabip [esk.], genelde tabip" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince doctor "öğretmen, hoca" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince docere "öğretmek" fiilinden +()tor ekiyle türetilmiştir.

doktora

Fransızca doctorat "doktorluk rütbesi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince doctoratus "«doktor edilmiş», üniversitelerde öğretmenlik yapma ruhsatı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Geç Latince doctorare sözcüğünün geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Geç Latince sözcük Latince doctor "öğretmen" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

doktrin

Fransızca doctrine "öğreti" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen doctrina sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince doctor "öğretmen" sözcüğünden +in° ekiyle türetilmiştir.

doku

Türkiye Türkçesi doku- fiilinden türetilmiştir.

doku|mak
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Orhun Yazıtları, 735]
taş tokıtdım köŋülketi sabınım urturtum [taş diktirdim gönüldeki sözümü yazdırdım] Eski Türkçe: [ Uygurca İyi ve Kötü Prens Öyküsü, 1000 yılından önce]
küwrüg tokıp yarlığ yarlığkap [davul vurup ferman okuyup] Eski Türkçe: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
ol kapığ tokıdı [kapıyı vurdu] (...) temürçi kılıç tokıdı (...) [Oğuzlarda] ol kulın tokıdı [kölesini dövdü; Türkler bu anlamda urdı tokıttı derler] Orta Türkçe: [ İbni Mühenna, Lugat, 1310 yılından önce]
tokıdı: nasaca [kumaş dokudu] Türkiye Türkçesi: [ Meninski, Thesaurus, 1680]
dokumak: Texere.

Köken

Eski Türkçe tokı- "dövmek, vurmak, bıçak çalmak, taşa yazı yazmak" fiilinden evrilmiştir.

Ek açıklama

Anlam gelişmesi için karş. Latince tangere, tax- "dokunmak, dövmek" > texere "kumaş dokumak".

Benzer sözcükler

değiş tokuş, dokuma, dokutmak

Bu maddeye gönderenler

doku, dokun- (dokunaklı, dokunmatik), toka, tokat, toklu, tokmak, tokuş-


01.01.2016
dokun|mak

Eski Türkçe tokın- "dövmek, çarpmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe tokı- "dövmek, vurmak" fiilinden Eski Türkçe +In- ekiyle türetilmiştir.

dokunaklı

Türkiye Türkçesi dokun- fiilinden Türkiye Türkçesinde +(g)Ak ekiyle türetilmiştir.

dokunmatik

Türkiye Türkçesi dokun- ve Türkiye Türkçesi otomatik sözcüklerinin bileşiğidir.

dokurcun

Orta Türkçe tokurçin "dokuz taş oyunu" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe tokuz sözcüğünden türetilmiştir.

dokuz

Eski Türkçe tokuz veya tokkuz "9" sözcüğünden evrilmiştir.