Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi

dik

difüzyon

Fr diffusion (dökülmüş bir sıvı gibi) yayılma, bir noktadan etrafa saçılma Lat diffundere döküp saçmak +()tion Lat dis+ fundere, fus- dökmek

diğer

Fa dīgar/dadīgar ديگر/دديگر zbaşka, öbür << OFa datīgar

diğerkâm

§ Fa dīgar ديگر zbaşka(sı) Fa kām كام zseven, sevgi, arzu (≈ Ave kāma- sevmek << HAvr *kā-mo- HAvr *kā- a.a. )

dijestif

Fr digestif hazmettirici, yemekten sonra içilen likör Lat digerere çözmek, ayırmak, hazmetmek +()tiv° Lat dis+ gerere, gest- kılmak

dijital

Fr/İng digital tamsayılara ilişkin, sayısal İng digit 1 ile 10 arası sayıların her biri, rakam +al° Lat digitus işaret parmağı, genelde parmak << HAvr *dik- HAvr *deik- işaret etmek, belirtmek, göstermek

dik

ETü: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
dik turdı: antaṣaba'ş-şay ḳāˀiman [ayakta veya dikey durdu] TTü: dikelmek [ Darir, Fütuhu'ş-Şam terc., 1392]
bu soŋ dirnekdür ki dirildük dikeldük [(kıyamette) canlandık ayağa kalktık]

<< ETü tik dik duran, dikey ETü *tirik ETü *tiri- canlı olmak, yaşamak

 diri

Not: Belki *tikük > tik gibi krasis düşünülebilir; ancak tiri-k > *tirk > tik daha inandırıcıdır. Karş. berk > bek. • Kaşgarî'de dal harfiyle dik دِك yazımı şaşırtıcıdır.

Benzer sözcükler: dik âlâsı, dikelmek, diklenmek, dikleşmek, dimdik

Bu maddeye gönderenler: dikey, tiksin-


27.07.2015
dik|mek

<< ETü tik- 1. dik kılmak, 2. dik veya sivri bir şey saplamak, iğne ile dikmek ≈ ETü tirig canlı, dik

diken

<< ETü tikgen delen şey, diken ETü tik- sivri bir şey sokmak, saplamak +(g)An

dikey

TTü dik +(g)Ay

dikit

TTü dik- +Ut

dikiz

Roma dikés bak! Roma dikáva bakmak